შენი სხეული ვარსკვლავებისგანაა შექმნილი
დღევანდელი NASA-ს ფოტო პერიოდული ცხრილია, ფერებით შეღებილი — და ეს ფერები უბრალოდ ლამაზი არ არის: თითოეული ფერი გვეუბნება, სად „დაიბადა” ესა თუ ის ელემენტი სამყაროში. წყალბადი — დიდი აფეთქებიდან. ნახშირბადი, ჟანგბადი — ვარსკვლავების გულებში, ბირთვული სინთეზის ცხელ ქურაში. რკინა — სუპერნოვების, ანუ ვარსკვლავების კოლოსალური აფეთქებების ნამუშევარი. ოქრო კი? ის, სავარაუდოდ, ნეიტრონული ვარსკვლავების შეჯახებებიდან მოდის — სამყაროს ყველაზე ძლიერი და ხანმოკლე მოვლენებიდან.
გასაოცარი ფაქტი: შენს სხეულში დაახლოებით 7 000 000 000 000 000 000 000 000 000 ატომია — და მათი უდიდესი ნაწილი ვარსკვლავებმა „მოამზადეს” მილიარდობით წლის განმავლობაში. ეს პერიოდული ცხრილი ფაქტობრივად შენი „ბიოგრაფიაა” — კოსმოსური მასშტაბით. ხუმრობით რომ ვთქვათ: შემდეგ ჯერზე, როდესაც ვინმე გეტყვის „შენ ვარსკვლავი ხარ”, გაიცინო კი, მაგრამ იცოდე — მეცნიერულად ეს სიმართლეა.
ზოგი ელემენტის, მაგალითად სპილენძის, „დაბადების ადგილი” მეცნიერებისთვის ჯერ კიდევ დიდი კითხვის ნიშანია — დღემდე მიმდინარეობს კვლევები.
ამაღამ თბილისის ცაზე მზე ჩავა 19:12-ზე, ხოლო მთვარე ამოდის მორიელის თანავარსკვლავედში ვიწრო ნამგლის სახით — მხოლოდ 11%-ია განათებული, ამიტომ ვარსკვლავები კარგად გამოჩნდება. დასავლეთით ჩასვლის შემდეგ ვენერა კაშკაშებს მორიელში — შეუიარაღებელი თვალით ვერ გამოტოვებთ; ლომის თანავარსკვლავედში კი იუპიტერი ანათებს, ხოლო მარსი კირჩხიბში და სატურნი ვერძში დამატებით ამდიდრებს ღამის სანახაობას.
ასტროლოგების აზრით, ვენერა მორიელში განსაკუთრებულ ღრმა ემოციებს და გარდაქმნას ნიშნავს — ალბათ იმიტომ, რომ ოქრო, სიყვარულის სიმბოლო, ნეიტრონული ვარსკვლავების სიკვდილ-სიცოცხლის ბრძოლაში იბადება.
შეიძლება დაგაინტერესოთ
📷 ფოტო: NASA Astronomy Picture of the Day, Where Your Elements Came From · ორიგინალი
